post office money double schemes
याचे उत्तर शोधण्यासाठी “Rule of 72” किंवा “Formula 72” हा सोपा फॉर्म्युला वापरला जातो.
Formula 72 म्हणजे काय?
एखाद्या गुंतवणुकीवरील व्याजदराने 72 ला भाग दिल्यास तुमची गुंतवणूक अंदाजे किती वर्षांत दुप्पट होईल हे कळते.
उदाहरण:
जर व्याजदर 7.2% असेल तर,
72 ÷ 7.2 = 10
म्हणजे तुमचे पैसे साधारण 10 वर्षांत दुप्पट होतील.
पोस्ट ऑफिसच्या 9 लोकप्रिय योजनांमध्ये पैसे किती वर्षांत डबल होतात ? post office money double schemes
| योजना | व्याजदर | पैसे दुप्पट होण्याचा अंदाजे कालावधी |
|---|---|---|
| पोस्ट ऑफिस सेव्हिंग अकाउंट | 4.4% | 16 ते 18 वर्षे |
| टाइम डिपॉझिट (1-3 वर्षे) | 5.5% | 13 वर्षे |
| टाइम डिपॉझिट (5 वर्षे) | 6.7% | 10 वर्षे 9 महिने |
| रिकरिंग डिपॉझिट (RD) | 5.8% | 12 वर्षे 5 महिने |
| मासिक उत्पन्न योजना (MIS) | 6.6% | सुमारे 11 वर्षे |
| नॅशनल सेव्हिंग सर्टिफिकेट (NSC) | 6.8% | 10 वर्षे 7 महिने |
| किसान विकास पत्र (KVP) | 6.9% | 10 वर्षे 4 महिने |
| PPF योजना | 7.1% | 10 वर्षे |
| सुकन्या समृद्धी योजना | 7.6% | 9 वर्षे 6 महिने |
| सिनियर सिटीझन योजना | 7.4% | 9 वर्षे 9 महिने |
1. पोस्ट ऑफिस टाइम डिपॉझिट (Time Deposit)
बँकेतील FD प्रमाणेच ही योजना आहे. 1, 2, 3 किंवा 5 वर्षांसाठी पैसे गुंतवता येतात.
उदाहरण
समजा तुम्ही ₹1 लाख 5 वर्षांच्या टाइम डिपॉझिटमध्ये गुंतवले.
व्याजदर 6.7% धरल्यास Rule of 72 नुसार तुमची रक्कम साधारण 10 वर्षे 9 महिन्यांत ₹2 लाखांच्या आसपास पोहोचू शकते.
2. पोस्ट ऑफिस RD – छोट्या बचतीतून मोठा निधी
दरमहा थोडी रक्कम बाजूला ठेवणाऱ्यांसाठी RD उत्तम पर्याय आहे.
उदाहरण
जर एखादी व्यक्ती दरमहा ₹2,000 RD मध्ये जमा करत असेल तर काही वर्षांत चांगला निधी तयार होतो. 5.8% व्याजदरामुळे अंदाजे 12 वर्षे 5 महिन्यांत पैशांची किंमत दुप्पट होऊ शकते.
3. पोस्ट ऑफिस सेव्हिंग अकाउंट
ही योजना मुख्यतः बचतीसाठी आहे. व्याजदर तुलनेने कमी असला तरी सुरक्षा जास्त आहे.
कोणासाठी योग्य ?
- ज्येष्ठ नागरिक
- गृहिणी
- विद्यार्थ्यांसाठी
- आपत्कालीन निधी ठेवण्यासाठी
मात्र 4.4% व्याजामुळे पैसे दुप्पट होण्यासाठी जवळपास 18 वर्षे लागू शकतात.
4. मासिक उत्पन्न योजना (MIS)
नियमित मासिक उत्पन्न हवे असेल तर ही योजना उपयुक्त ठरते.
उदाहरण
समजा निवृत्त व्यक्तीने ₹5 लाख गुंतवले. त्यावर मिळणारे व्याज दरमहा उत्पन्नाच्या स्वरूपात मिळते. त्यामुळे निवृत्तीनंतर नियमित आर्थिक मदत मिळू शकते.post office money double schemes
5. सिनियर सिटीझन सेव्हिंग स्कीम (SCSS)
ज्येष्ठ नागरिकांसाठी ही सर्वात लोकप्रिय योजना आहे.
योजनेचे फायदे
✔ इतर अनेक योजनांपेक्षा जास्त व्याज
✔ सरकारची हमी
✔ नियमित उत्पन्न
7.4% व्याजदरामुळे गुंतवणूक अंदाजे 9 वर्षे 9 महिन्यांत दुप्पट होऊ शकते.
6. PPF – दीर्घकालीन संपत्ती निर्माण करणारी योजना
Public Provident Fund म्हणजेच PPF ही करसवलत आणि सुरक्षिततेसाठी प्रसिद्ध आहे.
उदाहरण
जर एखादी व्यक्ती दरवर्षी ₹1.5 लाख PPF मध्ये गुंतवत असेल तर 15 वर्षांनंतर मोठा निधी तयार होऊ शकतो.
7.1% व्याजदरामुळे अंदाजे 10 वर्षांत पैसे दुप्पट होतात.
7. सुकन्या समृद्धी योजना
मुलींच्या शिक्षण आणि भविष्याच्या खर्चासाठी केंद्र सरकारची विशेष योजना.
उदाहरण
मुलगी जन्मल्यानंतर तिच्या नावाने खाते उघडून दरवर्षी नियमित रक्कम जमा केल्यास उच्च शिक्षण किंवा लग्नाच्या वेळी मोठा निधी उपलब्ध होऊ शकतो.
7.6% व्याजदरामुळे फक्त 9 वर्षे 6 महिन्यांत गुंतवणूक दुप्पट होण्याची क्षमता आहे.
8. नॅशनल सेव्हिंग सर्टिफिकेट (NSC)
करबचत आणि सुरक्षित गुंतवणुकीसाठी NSC उत्तम पर्याय मानला जातो.
कोणासाठी योग्य?
- पगारदार कर्मचारी
- कर बचत करणारे गुंतवणूकदार
- कमी जोखीम पसंत करणारे नागरिक
6.8% व्याजदरामुळे अंदाजे 10 वर्षे 7 महिन्यांत पैसे दुप्पट होऊ शकतात.
9. किसान विकास पत्र (KVP)
पोस्ट ऑफिसची ही योजना विशेषतः दीर्घकालीन गुंतवणुकीसाठी ओळखली जाते.
वैशिष्ट्ये
✔ किमान गुंतवणूक ₹1,000
✔ कमाल मर्यादा नाही
✔ सरकारची हमी
6.9% व्याजदरामुळे सुमारे 10 वर्षे 4 महिन्यांत रक्कम दुप्पट होऊ शकते.
कोणती योजना सर्वाधिक फायदेशीर ?
जर फक्त पैसे लवकर दुप्पट करण्याचा विचार केला तर खालील योजना आघाडीवर दिसतात:
🥇 सुकन्या समृद्धी योजना – 9.5 वर्षे
🥈 सिनियर सिटीझन योजना – 9.7 वर्षे
🥉 PPF योजना – 10 वर्षे
मात्र कोणती योजना निवडावी हे तुमचे वय, आर्थिक उद्दिष्ट, गुंतवणुकीचा कालावधी आणि गरज यावर अवलंबून आहे.
पोस्ट ऑफिसच्या बचत योजना आजही सुरक्षित आणि विश्वासार्ह गुंतवणुकीचा पर्याय मानल्या जातात. कमी जोखीम, सरकारी हमी आणि स्थिर परतावा यामुळे लाखो गुंतवणूकदार या योजनांवर विश्वास ठेवतात. जर तुम्ही दीर्घकालीन गुंतवणुकीचा विचार करत असाल तर PPF, सुकन्या समृद्धी योजना, SCSS किंवा KVP यांसारख्या योजनांचा जरूर विचार करा.
लक्षात ठेवा, योग्य ठिकाणी आणि योग्य वेळी केलेली छोटी गुंतवणूकही भविष्यात मोठी आर्थिक ताकद बनू शकते.
About the Author
